Liever comedy dan komedie: Barend Servet en Sjef Van Oekel - 't Scheldt

Liever comedy dan komedie: Barend Servet en Sjef Van Oekel

In het collectieve geheugen van de Nederlanden uit de jaren 70 zitten deze namen gebeiteld als dé voorbeelden van nonsensicale en anarchistische humor. Deze 2 types teisterden op hoogst originele wijze het beeldscherm met hun gespeelde hoogdravendheid, hun sketches zonder pointe, hun boertige lolligheid, hun aanstekelijke liedjes en vooral met veel blote dans waarbij de bussels schaamhaar nog weken na de uitzending na waaiden op het netvlies der kijklustigen.

In het collectieve geheugen van de Nederlanden uit de jaren 70 zitten deze namen gebeiteld als dé voorbeelden van nonsensicale en anarchistische humor. Deze 2 types teisterden op hoogst originele wijze het beeldscherm met hun gespeelde hoogdravendheid, hun sketches zonder pointe, hun boertige lolligheid, hun aanstekelijke liedjes en vooral met veel blote dans waarbij de bussels schaamhaar nog weken na de uitzending na waaiden op het netvlies der kijklustigen.

Beeldend kunstenaar en conceptueel performer Wim T. Schippers (°1942) had in het Nederlandse kunstwereldje al de reputatie van enfant terrible. Zo ging hij in 1962 voor het oog van de camera een flesje limonade uitgieten in zee. In een periode dat alles leek te kunnen bedacht hij voor de omroep VPRO in 1967 het muziekprogramma Hoepla met daarin voor de allereerste keer een naaktmodel. In musea stelde hij een pindakaasvloer tentoon. Dan volgde in 1972 de Fred Haché Show (de Haagse moppentapper Harry Touw) over een briesende ritselaar die iedereen uitschold voor ‘Bal gehakt’ die werd bijgestaan door de figuur Barend Servet (vertolkt door Ijf Blokker °1930), een wat onbeholpen antiheld in knalgeel pak. In de show liep van alles mis, werd er volop gevloekt, in nare hondenpoep getrapt en zag men voor het eerst op tv een vent met bungelende genitalia het toilet uitrennen.

Flauw? Niet zo in het Holland van toen. De impact én de ophef waren enorm. Er werden zelfs parlementaire vragen gesteld nadat Barend op bezoek ging bij een dubbelgangster van Koningin Juliana die spruitjes zat schoon te maken, ‘zoals het gewone volk dat doet’. De VPRO werd berispt. Haché verdween naar de achtergrond en Servet kreeg een eigen show met op zijn beurt assistentie van Sjef Van Oekel die uiteindelijk het ultieme Wim T. Schippers-personage zou worden.

Schippers was er dol op om bekende woorden in een rare context te gieten. Barend uitte constant dingen als: ‘Pollens, wat een heisa is het hier!’, ‘Ik raak helemaal van mijn a propos’, ‘Ik word een peu nerveu’ en ‘Verdomd interessant allemaal, maar gaat U verder’. Hij scoorde een hit met ‘Waar moet dat heen?’, want er was altijd muziek. Denk aan Gerrit Dekzeil (Cornelius Brak) met zijn meezingers ‘Ik ben Gerrit’ (1972) en ‘Geld, drank en lekkere wijven’ (1973). Dolf Brouwers (1912-1997) was een getalenteerde operettetenor en reisgids toen hij werd gevraagd voor de rol van Sjef Van Oekel. Deze stuntelende ceremoniemeester in strak pak en voorzien van vellen papier vol absurd gebral werd een ware sensatie. Overal werd hij geciteerd: van de speelplaats tot op de werkvloer. ‘Ik word niet goed’, ‘Ik ben ook maar een eenvoudige boerenlul’ en vooral het stopwoord ‘Reeds!’. Rond Van Oekel ontstond een ware rage, hij trad overal op met liveshows (ook in de Antwerpse Roma) en er werd zowaar een succesvolle stripreeks over hem gemaakt. Iedereen wachtte op: ‘En dan nu: blote dans!’

14 maart 1973: Medewerkers van het iconische televisieprogramma “Barend Is Weer Bezig!” met onder meer van 2e links naar rechts: Wim van der Linden, Dolf Brouwers (Sjef van Oekel), IJf Blokker (Barend Servet), Ruud van Hemert, Wim T. Schippers, Gied Jaspars (vooraan met bril) en man met boekentas.

In de periode 1974-75 was er Van Oekel’s Discohoek waarin de popsterren van het moment tijdens hun playbacken werden gestoord door omvervallende decorstukken en de opdringerige boekhouder Evert van der Pik (Jaap Bar). Deze parodie op Avro’s Toppop lanceerde bijvoorbeeld Donna Summer. Zelf zong Van Oekel nummers als ‘Gehaakte beddensprei’, ‘Gelukkig zijn is ook niet alles’ en bovenal ‘Zuurkool met vette jus’. Hoe ernstiger het leek, hoe belachelijker het allemaal werd. Schippers’ motto bleef: ‘Kunst is gekkigheid’. Met Van Oekel volgden de reeksen ‘De lachende scheerkwast’, ‘De ondergang van de Onan’ en ‘Waldolala’. In het ware leven was Dolf Brouwers een bijzonder minzaam man die zichzelf nog het meest verbaasde over zijn succes. Wim T. Schippers werkte later als stemacteur voor Sesamstraat en bracht intellectueel Nederland bijeen voor de theaterproductie ‘Going to the dogs’ waarin honden op het podium een drama kwamen brengen. De niet zo tekstvaste dieren ontlastten zich dat het een lieve lust was en de aanwezige elite liet zich na afloop interviewen over de diepere betekenis van dit aangrijpende stuk. Schippers smulde ervan deze beursige pseudo-slimmeriken te kakken te zetten. Net als wij met graagte trouwens.

Aanraders:

Vinyl-LP’s: ‘Waar heb dat nou voor nodig’ en ‘Van Oekel live at Paradiso’

YouTube: Van Oekel’s Discohoek met The Hostage van Donna Summer / Van Oekel naar toilet in station / Zuurkool met vette jus- kerstshow door Sjef Van Oekel / Waldolala-intro – Luv’

Samengevat: ‘Ik ben Gerrit en ik steel als de raven; ‘k ben een boef in de ogen der braven’ – G. Dekzeil, maar ook: ‘Geld, drank en lekkere wijven, dat is het waar het in het leven om gaat’

Grap: Treinconducteur tegen Van Oekel met de voeten op de bank: ‘Doet U dat thuis ook? Sjef: ’Knipt U thuis ook kaartjes?’

Florian Cantor (Reeds!)

***

Er is maar één medium in Vlaanderen dat satire ernstig neemt (gaap). Steun ‘tScheldt. Klik hier!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Wachtwoord vergeten?
Wachtwoord kwijt? Voer je gebruikersnaam of e-mailadres in. Je ontvangt dan een link om een nieuw wachtwoord aan te maken via de e-mail.
We delen geen persoonlijke gegevens met derden.