Maria Callas – 't Scheldt

Maria Callas

In september jl. was het precies veertig jaar geleden dat, eenzaam in haar Parijse appartement, Maria Callas overleed aan een hartaanval. Amper 53 jaar was ze geworden, de grootste musicienne van haar tijd en zonder twijfel de meest getalenteerde zangeres van de 20ste eeuw.

Maar meer nog dan als gevierde sopraan raakte Callas bij het grote publiek vooral bekend als stijl-icoon en als vrouw met een dramatisch leven vol uitersten.Drie jaar na haar dood schreef Arianna Stassinopoulos (1950), een Griekse journaliste, bestsellerauteur, columniste en actrice – beter bekend onder de naam van haar ex-echtgenoot Huffington – de biografie van de hypergevoelige diva die ze als tienjarige voor het eerst had zien optreden in het legendarische Griekse theater van Epidaurus. Nu, zo vele jaren later werd deze biografie recent opnieuw uitgegeven, ook in het Nederlands (bij Xander). Aan de inhoud werd niets gewijzigd, ondanks nieuwe feiten die intussen het licht zagen zoals bijvoorbeeld de onthulling door Callas‘ zuster dat zij in het dieptste geheim een kind baarde en het onderzoek naar de auto-immuun ziekte die een verklaring zou zijn voor Maria’s stemproblemen en vroegtijdige dood. Voor Huffington was dat alles blijkbaar niet belangrijk genoeg om te zitten sleutelen aan haar oorspronkelijke tekst die, zoals eerder The Times al opmerkte, ‘onweerstaanbaar en overtuigend’ is en blijft. De grootvader van Maria – die later zou bekend worden als La Divina, de prima donna absoluta, de gouden stem van de eeuw – was een legerofficier en een uitstekende tenor, die bekend stond als de ‘zingende commandant’. Zijn dochter Evangelia had zijn flair, zijn vaardigheid om publiek te trekken, zijn sterkte en een groot deel van zijn aantrekkingskracht, maar niets van zijn zangtalent. Toch verlangde ze ernaar actrice te worden, een droom die vrij absurd leek in een familie van leger-officieren in het Griekenland van voor WOI en waar dus ook niets van kwam. Ze volgde dus maar het platgetreden en prijzenswaardige pad van het huwelijk, in haar geval met de doctor in de farmacie George Kalogeropoulos die, eens in de echt verbonden, een zeer winstgevende apotheek opende in Meligala op de Peloponnesos. Maar, nog voor in juni 1917 hun eerste dochter Jackie werd geboren, bleek het al niet meer te boteren tussen de twee echtelieden. Toch bleven ze nog samen en de geboorte in 1920 van een zoon (WassIly) leek hun ooit voor elkaar gekoesterde liefde weer te doen opbloeien.  Drie jaar later sloeg het noodlot echter toe toen Wassily een van de eerste slachtoffers werd van een tyfusepidemie in Meligala. Totaal ontredderd bedacht George een plan om te ontsnappen: hij verkocht hun hele hebben en houden (apotheek en huis) en kocht met het geld drie kaartjes naar Amerika. Evangelia, die opnieuw zwanger bleek, zag geen andere mogelijkheid dan, met de intussen vijf en half jaar oude Jackie, haar echtgenoot te volgen, zij het dik tegen haar goesting… Hetgeen haar overeind hield was de hoop op een nieuwe zoon… Die liet het begin december 1923 echter afweten. In plaats daarvan bracht zij een meisje ter wereld dat de naam Maria kreeg, Maria Callas daar haar ouders officieel hun naam Kalogeropoulos hadden laten wijzigen in Callas, een symbool van hun streven van dat moment om van Amerika hun permanente woonplaats te maken. Maria scheelde bijna zes jaar in leeftijd met haar zus Jackie en had het niet gemakkelijk: ze was niet alleen de jongste, maar ook de gewoonste, de dikste, de minst charmante en ook de minst geliefde, zeker bij haar moeder. Dit laatste veranderde wel toen Evangelia begon te beseffen dat Maria uitstekend kon zingen en dat voor haar misschien de carrière was weggelegd waarvan zij altijd had gedroomd. De ijzeren discipline waarmee Maria door haar moeder aan het werk werd gezet, zou haar haar ganse leven bij blijven maar zette haar op wereldvlak ook op een unieke plaats als zangeres. Zodra ze kan echter zal  zij zich zoveel als mogelijk los te maken van haar moeder die haar steeds grotere sommen geld begint te vragen en ook maar al te graag de media voorziet van (soms zelfs onwaar) nieuws over haar dochter.Omdat zij te ‘dik’ wordt geacht om ‘geloofwaardige’ rollen neer te zetten in opera’s slaagt Maria erin in één jaar tijd liefst 36 kilogram af te vallen. Maar gezond is dat allemaal niet. Soms zingt ze zelfs tot ze er doodziek moet mee stoppen wat op een bepaald moment in Rome zelfs tot rellen leidt: omdat ze een concert vroegtijdig moet afbreken zijn de dames en heren die het bijwonen ook veel vroeger dan verwacht thuis… met alle gevolgen vandien… Ook haar huwelijk met de veel oudere Giovanni Battista Meneghini die haar carrière in Italië van de grond helpt, loopt spaak wanneer ze de Griekse scheepsmagnaat Aristoteles Onassis ontmoet. De roddelpers, een prooi ruikend, spreekt schande van de relatie. Maria, die onzekerder wordt, ook omdat haar stem er op achteruitgaat, trekt zich meer en meer uit de openbaarheid terug. Maar vreemd genoeg, hoe minder rollen zij aanneemt, hoe minder zij optreedt, hoe meer de kranten en bladen over haar schrijven. Wanneer ten slotte Onassis haar verlaat voor Jackie Kennedy, zijn de meningen uit de muziek- en societywereld, niet positief voor haar… Ze doet nog een paar come-back pogingen, raakt verslaafd aan slaapmiddelen en sterft uiteindelijk vereenzaamd in haar appartement in Parijs.Het boeiende, bijwijlen ontroerende, boek over La Callas bevat ook een schat aan foto’s uit het turbulente leven van het mollige, verlegen meisje dat het bracht tot de prachtige, gevierde sopraan met een ‘larger-than-life’ imago.Arianna Huffington * Maria Callas. Uitgeverij Xander * 432 p * 19,99 euro * ISBN 978 94 0160 737 7.Katelijne

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *