Machtspolitiek – 't Scheldt

Machtspolitiek

Begin 2014 maakte Poetin aanstalten om de Krim te annexeren. Op hetzelfde moment kwam China, dat grote delen van de Zuid-Chinese Zee claimt, in harde aanvaring met de Filipijnen en Vietnam in verband met de zeggenschap over eilandjes. In beide gevallen was er sprake van ‘machtspolitiek van grootmachten of landen die dat denken te zijn’. 

Machtspolitiek speelde immers niet alleen de voorbije eeuwen (bv. tijdens de Koude Oorlog) een rol, maar is nooit weg geweest. Door de relatief zwakkere positie van de westerse wereld wordt het fenomeen wel zichtbaarder en harder. Opkomende machten eisen hun plek onder de zon op en krijgen een steeds grotere invloed op de vorming van de wereldorde, die daardoor steeds minder ‘westers’ wordt.
Over macht in internationale betrekkingen en enkele recente ontwikkelingen in de mondiale machtsverhoudingen schreef de Nederlandse hoogleraar en columnist voor Trouw Rob de Wijk verleden jaar een bijzonder interessant boekje waarvan zopas een uitgebreide herziene versie verscheen.
Transities van macht gaan volgens De Wijk steeds gepaard met fricties en zelfs met conflicten. Landen die hun positie zien verslechteren (de VS, Europa) willen dat tegengaan. Landen die opkomen (China, Rusland, India…) zullen niet toestaan dat hun opkomst wordt gefrustreerd. In het nadeel van de westerse landen speelt de eeuwenlange werelddominantie die zij uitoefenden en het uitblijven van echte uitdagingen wat zich manifesteert in een gebrekkige analyse van de internationale betrekkingen, gemankeerd machtsdenken, inconsistent kortetermijndenken en weinig zelfrelativering.
Zo kunnen westerse leiders het huidige handelen van bv. hun Russische en Chineze collega’s op morele gronden veroordelen terwijl vooral de Europese leiders niet langer de middelen hebben om hun morele verontwaardiging in actie om te zetten.
Nog een vaststelling van De Wijk is dat door de generatiewisseling het aantal westerse politici dat het huidige aan de gang zijnde geopolitieke machtsspel waarin invloedssferen wederom een belangrijke rol spelen, begrijpt en geloofwaardig kan spelen, zeer beperkt is, net zoals aan het begin van de Koude Oorlog toen de grootste crises tussen Oost en West plaatsvonden (Berlijn, Cuba). Hoog tijd dus, zo vindt hij, om de lessen uit de Koude Oorlog af te stoffen.
Boeiend en verhelderend boek over een heden-daagse problematiek, dat zich makkelijk laat lezen.
Rob de Wijk * Machtspolitiek * Uitgeverij Amsterdam University Press * 218 p  * 14,95 euro * ISBN 978 94 6298 047 1.
Katelijne
***Alle besproken boeken zijn verkrijgbaar bij
De Wase Boekhandel
Grote Markt; 9100 Sint-Niklaas.
Tel : 03 776 01 68
***

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *