941 Hoofd – 't Scheldt

941 Hoofd

‘Verbrande schrijvers‘ is dus een boek over autoritair gedachtegoed. Waarom, zo vragen de auteurs zich af, hebben Vlaamse schrijvers actief meegewerkt of gesympathiseerd met de bezetter tijdens de Tweede Wereldoorlog?
Welke rol speelden kerk en koning in hun engagement? Welke waren hun beweegredenen en hoe uitte zich hun actieve deelname aan de ‘culturele’ collaboratie in Vlaanderen?
In het boek worden de activiteiten van acht schrijvers onderzocht. Onder hen Pol le Roy, Bert Pelemans, Blanka Gyselen en Ferdinand Vercnocke die ‘met overtuiging de foute kant’ kozen en ‘vandaag vrijwel vergeten schrijvers zijn’ en Ernest Claes, André Demedts, Filip de Pillecijn en Wies Moens ‘die zich lieten meeslepen door de sirenenzang van de culturele eigenheid die het nazisme beloofde’, ‘schrijvers uit de tweede lijn of behoort hun werk niet meer tot de canon omdat ze ‘verkeerd’ gekozen hadden?’

Figuren als Stijn Streuvels en Gerard Walschap blijven in het boek grotendeels buiten beeld ‘daar er voldoende onderzoeksmateriaal over hen beschikbaar is’.
De aandacht van de verschillende auteurs, die werkten lukas de vosonder de redactie van Lucas de Vos (foto), Yves T’Sjoen en Ludo Stynen, spitst zich vooral toe op de ideeënstrijd en het aandeel van de onder de loep genomen schrijvers in de ‘culturele collaboratie’.
Hun ‘schrijverschap‘ en literaire productie komt pas op de tweede plaats.

Zeer lezenswaardig zijn de twee inleidingen op het eigenlijke boek, bestaande uit het hoofdstuk ‘Voor mijter en heerdwaarin ingegaan wordt op de keuze in zwarte tijden tussen ‘Kristus-Koning of collaboratieen uit een historisch vertoog over, zo mag blijken, de uitermate problematische term ‘culturele collaboratie’.

Verbrande schrijvers is fraai uitgegeven, met, voorafgaand aan elk hoofdstuk een uit de archieven van het Letterenhuis in Antwerpen afkomstige foto van de auteur die onder het mes wordt genomen. Bijzonder interessant is ook de foto van de cover, genomen op het Vlaams Nationaal Zangfeest op de Grote Markt in Brussel in 1941 en waarop ondermeer Hendrik Jozef Elias, Henry Luyten, Victor Leemans, August Borms, Cyriel Verschaeve en Jef van de Wiele te herkennen zijn in het gezelschap van Duitse officieren.

L. de Vos, Y. T’Sjoen en L. Stynen (red.) * Verbrande schrijvers * Academia Press * 207 p * 22 € * ISBN 978 90 38215 09 9.
***

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *