936 Ephi – 't Scheldt

936 Ephi

In mijn conservatieve neiging tot behoud van het waardevolle kan ik soms hardnekkig zijn. Zo zie ik graag Amnesty International (A.I.) als de kaars die door het prikkeldraad heen in menig cachot probeert te schijnen.

Deze prestigieuze mensen- en burgerrechtenorganisatie heeft een ongeëvenaarde staat van dienst als het gaat om de verdediging van de vrijheid van meningsuiting waar ook ter wereld. Heel wat dissidenten, politieke gevangenen, gefolterden en andere slachtoffers van ondemocratische of totalitaire regimes hebben veel te danken aan die kaars die A.I. voor hen aanstak.
Desondanks heeft zij sinds een tijdje haar werkterrein willen verbreden om nieuwe bronnen van onrecht te belichten: geschonden economische, sociale en culturele rechten. In de woorden van (scheidend) A.I.-secretaris-generaal Irene Khan leed Amnesty voorheen aan ‘blikvernauwing‘ waardoor bovendien ‘vooral de elite werd geholpen’.

Mij beviel die blikvernauwing wel. Al die politieke gevangenen, die nu tot de elite worden gerekend, hebben hoe dan ook een voortrekkersrol en krijgen vaak als eersten de volle laag.

In zijn jongste editie focust het Amnesty-blad Wordt vervolgd op de armoede in de wereld. Goed bedoeld, maar ruim overschrijdend als het gaat om A.I.‘s echte expertise. Er zijn al zo veel organisaties die zich met het bestrijden van honger, armoede of sociaal onrecht bezighouden. Dat de nieuwe koers omstreden is, wordt in het blad door snoeiharde kanttekeningen van critici geïllustreerd. Volgens sommigen zou dit best het einde van A.I. kunnen inluiden. De legitimiteit van de organisatie zou verloren kunnen gaan en afscheiding van lokale afdelingen is niet ondenkbaar.

Persoonlijk heb ik geen behoefte aan een nieuwe Oxfam Novib en hoop op het behoud van Amnesty als een apolitieke organisatie die ouderwets blijft opkomen voor dissidenten en politieke gevangenen.
Bovendien is de visie van A.I. op armoede ook nog selectief, omdat er geen link met overbevolking wordt gelegd. Bij Amnesty wordt bevolkingsbeleid snel met de eugenetica van de nazi’s of sterilisatie van inheemse groepen in Latijns-Amerika geassocieerd (zie de encyclopedie van de mensenrechten op de A.I.-site).

Het is alsof Amnesty vooral bezig is een nog grotere groep sympathisanten aan te spreken (met meer dan 2 miljoen leden lijkt dat overigens overbodig) dit ten koste van haar historische identiteit en doelstellingen.

Moeten we ook de jongste veroordeling van Zwitserland door A.I. als een expressie zien van het nieuwe beleid rond ‘culturele rechten’?
Voor A.I. is het referendum over het minarettenverbod een schending van religieuze vrijheid. Dit terwijl in Zwitserland godsdienstvrijheid wordt gegarandeerd en moskeebouw niet wordt verboden. Paradoxaal is wel dat met deze actie, Amnesty de facto tegen de vrijheid van meningsuiting van een meerderheid van de Zwitserse bevolking ageert die zeer democratisch is geuit.

Amnesty is natuurlijk vrij om voortaan breed, polariserend en zelfs politiserend te werk te gaan. Maar hiermee dreigt A.I. haar unieke status en prestigieuze uitstraling voorgoed te verliezen.

 

Onze dank aan Sylvain Ephimenco en de krant Trouw voor hun toelating tot overname van deze column.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *