1124 Ephi – 't Scheldt

1124 Ephi

Een vreemde Oud en Nieuw werd het wel. Ik zag om de dertig minuten mijn beste vrienden de kamer verlaten om de tuin van Mariano te betreden. Soms met een halfvol glas prosecco in de hand. ‘Eens komt de tijd dat het niet meer hoeft voor mij’? zingt Boudewijn de Groot. Laten we het hier op houden.In de frisse buitenlucht gingen hun discussies door. Ik hoorde hun vrolijke stemmen wel maar ik hoorde niet meer bij hen. Wat had ik dan misdaan om door mijn oude makkers buitengesloten te worden terwijl ik nog binnen zat? Gevangen tussen vier muren, te midden van luidruchtige gasten met allemaal frisse adem. Ik kon door de deur de zuigende longen van mijn oude makkers bijna horen, hun dampende en ietwat vergeelde vingers zien en me die elegante rotatie van hun voeten voorstellen als ze hun peuk moesten doven.OnuitstaanbaarDe eerste sigaret die ik over mijn longen rookte, herinner ik me als de dag van gisteren. Ik was dertien, de Provençaalse zon scheen en ik liep langs het gemeentelijke kerkhof. (Ik geloofde toen niet in goedkope symboliek en had nog een heel leven voor me.) Die Gauloise zonder filter had ik van mijn vier jaar oudere broer gestolen. De rook daalde in mijn borst, vulde mijn longen en mijn hoofd werd plotseling een kilo lichter. Ik nam weer een haaltje. En toen zag ik hoe de wereld om me heen draaide, wankelde en hoe mijn lichaam begon te zweven. Ik liet de Gauloise vallen, dacht dat ik stierf en kon me net aan het hek van het kerkhof vastklampen. De roes van die lentemiddag heb ik nooit meer mogen ervaren. Angstaanjagend en bevrijdend tegelijk. Alsof je lichaam een nieuwe werkelijkheid had ontdekt.Gestopte rokers zijn meestal onuitstaanbaar.Als de spijtoptanten die je nog druipend van hun zonden bij de EO uit hun as ziet herrijzen. Ik zag het licht, doofde mijn shagje, praise the Lord! Mij zie je niet met terugwerkende kracht op mijn zonden spugen. Het waren vier fantastische decennia. Hoeveel mooie zinnen zijn niet in een wolk nicotine gecomponeerd? Hoeveel vriendschappen, liefdesnachten, nieuwe gedachten zijn niet in blauwe mistbanken geboren?Doodslag‘Eens komt de tijd dat het niet meer hoeft voor mij’, zingt Boudewijn de Groot. Laten we het hier op houden. Er zijn ongeveer 2,7 miljoen mensen die roken in Nederland. Een kwart daarvan wil ermee stoppen. Gisteren, op 1 januari, is een flink deel van die spijtoptanten aan een nieuwe poging begonnen. Velen zullen de eindstreep niet halen. Ik ben nu aan mijn vijfde week bezig. Een record. Trots ben ik zeker niet want zo gemakkelijk is het nooit eerder geweest. Laat ik dan benadrukken wat ik vier weken geleden al schreef: de e-sigaret zal de doodslag voor tabak en tabaksfabrikanten betekenen, is mijn overtuiging. Wie echt wil stoppen moet niet de echte en de e-sigaret combineren. Aanstekers, asbakken en restjes tabak moeten de prullenbak in. Koop geen wegwerp e-sigaret (te duur) maar een navulbare (rond de dertig euro). Het flesje vloeibare nicotine dat ik kocht, was na vier weken op. Het kostte vijf euro vijftig in plaats van de tachtig euro tabak maandelijks. Veel succes en een gelukkig nieuwjaar toegewenst!***DieudonnéIn bepaalde opzichten doet de Franse cabaretier Dieudonné een beetje denken aan Theo van Gogh: zelfde provocateurprofiel, zelfde misselijkmakende vette grappen over de HolocaustVan Gogh over verbrande joden met suikerziekte die naar karamel ruiken; Dieudonné over de joodse top van de Franse showbizz die in stukjes zeep veranderd moet worden.Meer dan de komiek zelf is het gros van zijn publiek diep antisemitisch. Om bang van te worden.Maar daar waar de Nederlander als gefrustreerde polemist zich van puberale antisemitische grappen bediende is Dieudonné een geharde antisemiet met heuse politieke boodschappen: de joden domineren de wereld, het zionisme is het nieuwe nazisme met Israël als ‘moederbedrijf‘, de Shoah is een verzinsel.Ik heb een hele middag uitgetrokken om zoveel mogelijk van deze zogenaamde komiek op internet te bekijken: delen van zijn voorgaande shows, interviews, persconferenties of tv-sketches. Je komt uit zo’n sessie ietwat uitgewrongen, als uit een denkbeeldige centrifuge vol vuile was. De eerste conclusie is dat de man absoluut niet grappig is en dit niet vanwege zijn weerzinwekkende boodschap. Nee, Dieudonné heeft geen niveau, is technisch gesproken niet briljant, suggereert veel maar heeft de moed niet om tot de bodem van zijn haat te gaan (hij is al zo vaak veroordeeld). Daarnaast is de aard van zijn antisemitisme diffuus, rommelig en onduidelijk. Bezeten van Jodenhaat is hij wel. Maar het ratjetoe dat zijn woede vorm geeft, heeft geen rationele structuur. Soms is zijn discours politiek of anti-Israël, maar vaak ook afgunstig, gratuit of rancuneus naar bekende Franse joden. De man heeft een ziekelijke obsessie met het Jodendom is mijn indruk, en dan mag een beetje van alles in zijn vuilnisbak worden gesmeten.Maar wat ik echt schokkend vond is zijn publiek. Je hoort die mannen en vrouwen vreselijk hard lachen, met vette en uitdruipende kelen. Je hoort de mix van drassig gif en klevend fijn stof uit hun longen sissen. Ze lachen niet omdat Dieudonné grappig is maar omdat Dieudonné weer over joden begint. Maak niet uit wat of hoe, als het maar over die ‘smouzen‘ gaat. Meer dan de komiek zelf is het gros van zijn publiek diep antisemitisch. Om bang van te worden.Dieudonné heeft het voor elkaar gekregen om drie stromingen tot zijn publiek samen te smelten: de pro-Palestijnse linkse radicalen, de rechts-extremisten en de (jonge) moslims uit de banlieues. Dit heterogene publiek komt massaal naar zijn spektakel, soms meer dan 5 000 man in een zaal. Kale koppen, baardmannen en hoofddoekjes netjes naast elkaar.Nu wil de Franse regering zijn aanstaande tournee preventief verbieden. Door de politieke elite wordt Dieudonné niet alleen vijand nummer 1 gemaakt maar ook slachtoffer suprême van ‘het systeem’. Althans in de ogen van zijn publiek. Men is vooral bang van wat hij zichtbaar maakt: het neo-antisemitisme van dit verbazingwekkend brede publiek uit het migratieland Frankrijk. Willekeurig vooraf verbieden zal averechts werken, terwijl achteraf iedere wetsovertreding hard straffen de juiste weg is.Onze dank aan Sylvain Ephimenco en de krant Trouw voor hun toelating tot overname van deze column.***

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *