ePrivacy and GPDR Cookie Consent by Cookie Consent 1005 Ephi – 't Scheldt

1005 Ephi

ARIGONI

Het heeft me altijd verbaasd hoe mensen met een solide IQ eenvoudige standpunten kunnen innemen als het om uiterst ingewikkelde conflicten gaat. Hoe rotsvast sommige overtuigingen kunnen luiden in een materie die vooral twijfels oproept.
Het conflict tussen Palestijnen en Israëliërs is daar een voorbeeld van. In beide kampen zijn aanhangers te vinden van hun eigen onvoorwaardelijkheid als het gaat om steun voor hun helden. Er is voor de geëngageerde voorhoede, waarin ook politici of intellectuelen te vinden zijn, geen middenweg. Dat impliceert dat je een zekere soepelheid moet betrachten om je ogen voor de misstanden in je aangenomen kamp te kunnen sluiten.
Als de Israëlische regering alweer met disproportionele kracht reageert op een Palestijnse beschieting met raketten, dien je de veiligheid van de Joodse staat te benadrukken. Discussie gesloten. En wanneer Hamas haar terroristische aard bevestigt door aanslagen te plegen op burgerdoelen in Israël, hoef je alleen de wanhopige situatie in de Gazastrook in herinnering te brengen. De posities zitten muurvast, de empathie voor de slachtoffers aan de overkant is zeer relatief. Maar soms brengen atypische incidenten die rotsvaste overtuigingen in de war.

De moord op Vittorio Arrigoni is hier een voorbeeld van. De Italiaan Arrigoni was volgens de kranten ‘een fanatieke aanhanger van de Palestijnse zaak’ Al tien jaar verbleef hij in de regio en sinds 2008 woonde hij in Gaza. Vorige week werd hij door een groep extremistische Palestijnen ontvoerd. Kort daarop werd een video van Arrigoni door zijn ontvoerders vrijgegeven. De man was zichtbaar toegetakeld en doodsbang. Hij was vastgebonden en geblinddoekt. Een anonieme hand trok voortdurend aan zijn haar zodat zijn gezicht goed zichtbaar bleef. De ontvoering van de activist duurde niet lang: een dag later werd hij dood gevonden. Gewurgd en/of opgehangen. In het pro-Palestinakamp was de verslagenheid immens. Men probeerde wel te suggereren dat Israël achter deze ‘provocatie‘ zat, maar geen hond die daarin gelooft. Ik heb de video’s van de geblinddoekte Italiaan een paar keer gezien en geprobeerd mij zijn wanhoop en radeloosheid voor te stellen. De man die zijn hele leven voor een vrij Palestina had opgeofferd, werd zelf door Palestijnen vernederd, bedreigd en gemarteld. Al zijn smeekbedes en de bewijzen van zijn staat van dienst voor de zaak, hielpen niet. Ook niet de Arabische spreuk die hij op zijn arm had laten tatoeëren. Binnen 24 uur hebben degenen voor wie Arrigoni zich dood had willen vechten, hem vernietigd. Sterven op je 36ste is erg. Maar omgebracht worden door je eigen helden moet verschrikkelijk zijn.
De Palestijnen die Arrigoni als een ongelovige hond behandelden, hebben hem niet alleen zijn leven ontnomen maar ook zijn idealen en levenswerk. Ik heb me ook afgevraagd hoe de Italiaan had gereageerd als niet hij maar een medeactivist hetzelfde lot had ondergaan. Misschien was dan de reactie van Arrigoni even eenvoudig als die van de baas van zijn beweging in Italië: de enige verantwoordelijke voor deze misdaad is de staat Israël.
*
POSTZAK-COLBERT
Als ik het goed heb begrepen, hebben we hier te maken met een uitzonderlijke tentoonstelling. Niet zozeer vanwege hetgeen dat wordt tentoongesteld, maar meer omwille van de gedachte achter deze onderneming.
Máxima, tien jaar in Nederland, Paleis Het Loo, van 8 mei tot 14 september. Dus niet zozeer vanwege de zesendertig panelen van 2,5 meter hoge waarop de gigantische portretten en andere foto’s van de prinses staan. Ook niet door de twintig outfits, jurken en tasjes van Máxima. Hoewel de waarde van zulke stukken een hoog emotioneel gehalte heeft.
Wie wenst niet in katzwijm te vallen of een traan te laten bij het bewonderen van de prinselijke garderobe? Het schijnt dat sommige lapjes textiel in ‘het collectief geheugen zijn gegrift’. Denk aan het spijkerjasje van de kennismakingstoer door Nederland, het postzak-colbert met de nationale driekleur, de trouwjapon die met sleep van een goede vijf meter, ruim twee meter langer is dan die van Kate Middleton.
Volgens bronnen bij de tentoonstelling is ‘veel overleg vooraf gegaan aan de wel overwogen keuze voor de tentoonstelling’. Niet in de laatste plaats omdat Máxima de creaties uit de schappen van Valentino in Rome of Natan in Brussel, vier lange maanden wreed zal moeten missen. We voelen mee.
Nee, het gaat om de gedachte. Voor het eerst gaat een koninklijke tentoonstelling niet over de creaties of verzameling van een levend lid van Oranje – denk aan de sculpturen van Beatrix of aan de poppen van Juliana – maar om dat levend lid zelf. De persoon centraal gesteld, verheven boven het maaiveld, geadoreerd en bewonderd via een handtasje van krokodillentranen gemaakt. Volgens de directeur van Paleis Het Loo was Máxima ‘bang dat het een verheerlijking zou worden’. Een terechte vrees, dunkt me. Ik zou dat ook een beetje krijgen als ik op de stoep voor mijn huis, mijn 35-jarige verblijf in Nederland zou illustreren door mijn oude gympies uit 1977 plus wat spijkerbroeken en alpinopetten tentoon te stellen. Maar toegegeven, ik ben geen prinses. Nee, het gaat mij om de richtpunten die me werden aangereikt toen ik hier voet aan wal zette, en die nu door Máxima en haar schoonmoeder door elkaar worden gehusseld. Dat mooie beeld afstammend van een ver calvinistisch verleden vol ingetogenheid. Dat geloof in de sobere en nuchtere Hollander die als een asceet afstand van zichzelf had genomen. Het gaat me om het kostbaarste van de Nederlandse eigenheid: bescheidenheid, discretie, terughoudendheid, eenvoud, gebrek aan kapsones, egalitarisme. Een identiteit die wars was van pretenties, pracht en praal, bombast en zelfverheerlijking.
Dit allemaal wordt door deze tentoonstelling aan gruzelementen gestampt met koninklijke pumps. En nu pas, ja zoveel jaar na dato, begrijp ik de woorden van Máx toen ze beweerde dat ‘de Nederlandse identiteit niet bestaat’. Ze had aan die identiteit een broertje dood en misschien zelfs een hekel. Niets sjoelbak, kaakje bij de thee en kuiltje met jus.
Máxima droomde van ontmanteling. Van champagne en kaviaar bij de opening van een bubbelfestival over haarzelf.
***
Wij danken Sylvain Ephimenco en de krant Trouw voor hun toelating tot overname van deze column.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *